کار و شغل‌ها

در یک خط

با شغل حرف تعریف نمی‌آید — Je suis médecin — و مؤنثِ بیشترِ شغل‌ها در چند دهه‌ی اخیر تازه ساخته شده.

اسم‌ها

شغل‌ها

مذکر	مؤنث	تلفظ	فارسی
`un médecin`	`une médecin`	/œ̃ me.də.sɛ̃/ · /yn me.də.sɛ̃/	پزشک
`un infirmier`	`une infirmière`	/œ̃n ɛ̃.fiʁ.mje/ · /yn ɛ̃.fiʁ.mjɛʁ/	پرستار
`un professeur`	`une professeure`	/œ̃ pʁo.fɛ.sœʁ/ · /yn pʁo.fɛ.sœʁ/	معلم، مدرس
`un enseignant`	`une enseignante`	/œ̃n ɑ̃.sɛ.ɲɑ̃/ · /yn ɑ̃.sɛ.ɲɑ̃t/	آموزگار
`un ingénieur`	`une ingénieure`	/œ̃n ɛ̃.ʒe.njœʁ/ · /yn ɛ̃.ʒe.njœʁ/	مهندس
`un informaticien`	`une informaticienne`	/œ̃n ɛ̃.fɔʁ.ma.ti.sjɛ̃/ · /yn ɛ̃.fɔʁ.ma.ti.sjɛn/	متخصص رایانه
`un avocat`	`une avocate`	/œ̃n a.vo.ka/ · /yn a.vo.kat/	وکیل
`un comptable`	`une comptable`	/œ̃ kɔ̃.tabl/ · /yn kɔ̃.tabl/	حسابدار
`un vendeur`	`une vendeuse`	/œ̃ vɑ̃.dœʁ/ · /yn vɑ̃.døz/	فروشنده
`un serveur`	`une serveuse`	/œ̃ sɛʁ.vœʁ/ · /yn sɛʁ.vøz/	پیشخدمت
`un cuisinier`	`une cuisinière`	/œ̃ kɥi.zi.nje/ · /yn kɥi.zi.njɛʁ/	آشپز
`un boulanger`	`une boulangère`	/œ̃ bu.lɑ̃.ʒe/ · /yn bu.lɑ̃.ʒɛʁ/	نانوا
`un coiffeur`	`une coiffeuse`	/œ̃ kwa.fœʁ/ · /yn kwa.føz/	آرایشگر
`un chauffeur`	`une chauffeuse`	/œ̃ ʃo.fœʁ/ · /yn ʃo.føz/	راننده
`un policier`	`une policière`	/œ̃ po.li.sje/ · /yn po.li.sjɛʁ/	پلیس
`un pompier`	`une pompière`	/œ̃ pɔ̃.pje/ · /yn pɔ̃.pjɛʁ/	آتش‌نشان
`un employé`	`une employée`	/œ̃n ɑ̃p.lwa.je/ · /yn ɑ̃p.lwa.je/	کارمند
`un ouvrier`	`une ouvrière`	/œ̃n u.vʁi.e/ · /yn u.vʁi.ɛʁ/	کارگر
`un agriculteur`	`une agricultrice`	/œ̃n a.ɡʁi.kyl.tœʁ/ · /yn a.ɡʁi.kyl.tʁis/	کشاورز
`un architecte`	`une architecte`	/œ̃n aʁ.ʃi.tɛkt/ · /yn aʁ.ʃi.tɛkt/	معمار
`un journaliste`	`une journaliste`	/œ̃ ʒuʁ.na.list/ · /yn ʒuʁ.na.list/	روزنامه‌نگار
`un traducteur`	`une traductrice`	/œ̃ tʁa.dyk.tœʁ/ · /yn tʁa.dyk.tʁis/	مترجم
`un directeur`	`une directrice`	/œ̃ di.ʁɛk.tœʁ/ · /yn di.ʁɛk.tʁis/	مدیر
`un patron`	`une patronne`	/œ̃ pa.tʁɔ̃/ · /yn pa.tʁɔn/	رئیس

سه الگوی مؤنث‌سازی: -eur → -euse · -teur → -trice · -ier → -ière. تفصیلش در adjectif-feminin.

محیط کار

فرانسه	تلفظ	فارسی
`le travail`	/tʁa.vaj/	کار
`l'emploi` (م)	/ɑ̃.plwa/	شغل، استخدام
`le poste`	/pɔst/	سِمَت
`l'entreprise` (ث)	/ɑ̃.tʁə.pʁiz/	شرکت
`la société`	/sɔ.sje.te/	شرکت
`le bureau`	/by.ʁo/	دفتر
`l'usine` (ث)	/y.zin/	کارخانه
`le collègue`	/kɔ.lɛɡ/	همکار
`le chef`	/ʃɛf/	رئیس
`le salaire`	/sa.lɛʁ/	حقوق
`le contrat`	/kɔ̃.tʁa/	قرارداد
`les horaires` (م.ج)	/ɔ.ʁɛʁ/	ساعات کاری
`les congés` (م.ج)	/kɔ̃.ʒe/	مرخصی
`la réunion`	/ʁe.y.njɔ̃/	جلسه
`le chômage`	/ʃo.maʒ/	بیکاری
`la retraite`	/ʁə.tʁɛt/	بازنشستگی
`le stage`	/staʒ/	کارآموزی
`l'expérience` (ث)	/ɛks.pe.ʁjɑ̃s/	تجربه
`le CV`	/se ve/	رزومه
`l'entretien` (م)	/ɑ̃.tʁə.tjɛ̃/	مصاحبه
`la candidature`	/kɑ̃.di.da.tyʁ/	درخواست شغل
`la lettre de motivation`	/lɛtʁ də mo.ti.va.sjɔ̃/	نامه‌ی انگیزشی
`la formation`	/fɔʁ.ma.sjɔ̃/	آموزش
`la compétence`	/kɔ̃.pe.tɑ̃s/	مهارت

فعل‌های این حوزه

فعل	تلفظ	معنی
`travailler chez` `dans`	/tʁa.va.je ʃe/ · /dɑ̃/	کار کردن در
`gagner`	/ɡa.ɲe/	درآمد داشتن
`embaucher`	/ɑ̃.bo.ʃe/	استخدام کردن
`licencier`	/li.sɑ̃.sje/	اخراج کردن
`démissionner`	/de.mi.sjɔ.ne/	استعفا دادن
`postuler à`	/pɔs.ty.le/	درخواست دادن برای
`être au chômage`	/ɛtʁ o ʃo.maʒ/	بیکار بودن
`prendre sa retraite`	/pʁɑ̃dʁ sa ʁə.tʁɛt/	بازنشسته شدن
`diriger`	/di.ʁi.ʒe/	مدیریت کردن
`s'occuper de`	/sɔ.ky.pe də/	عهده‌دار بودن
`assister à`	/a.sis.te/	شرکت کردن در
`faire un stage`	/fɛʁ œ̃ staʒ/	کارآموزی کردن

صفت‌ها

مذکر	مؤنث	معنی
`motivé` /mo.ti.ve/	`motivée` /mo.ti.ve/	باانگیزه
`compétent` /kɔ̃.pe.tɑ̃/	`compétente` /kɔ̃.pe.tɑ̃t/	باکفایت
`expérimenté` /ɛks.pe.ʁi.mɑ̃.te/	`expérimentée` /ɛks.pe.ʁi.mɑ̃.te/	باتجربه
`qualifié` /ka.li.fje/	`qualifiée` /ka.li.fje/	ماهر
`sérieux` /se.ʁjø/	`sérieuse` /se.ʁjøz/	جدی
`disponible` /dis.po.nibl/	`disponible` /dis.po.nibl/	در دسترس
`polyvalent` /po.li.val/	`polyvalente` /po.li.va.lɑ̃t/	چندمهارتی
`à plein temps` /a plɛ̃ tɑ̃/	—	تمام‌وقت
`à temps partiel` /a tɑ̃ paʁ.sjɛl/	—	پاره‌وقت

عبارت‌های ثابت

فرانسه	تلفظ	معنی
`Qu'est-ce que vous faites dans la vie ?`	/kɛs.kə vu fɛt dɑ̃ la vi/	شغلتان چیست؟
`Je travaille dans l'informatique.`	/ʒə tʁa.vaj dɑ̃ lɛ̃.fɔʁ.ma.tik/	در حوزه‌ی رایانه کار می‌کنم
`Je suis à mon compte.`	/ʒə sɥi.z‿a mɔ̃ kɔ̃t/	خویش‌فرما هستم
`un CDI`	/se de i/	قرارداد دائم
`un CDD`	/se de de/	قرارداد موقت
`le SMIC`	/smik/	حداقل دستمزد
`faire des heures supplémentaires`	/fɛʁ dez œʁ sy.ple.mɑ̃.tɛʁ/	اضافه‌کاری کردن
`être en congé`	/ɛtʁ ɑ̃ kɔ̃.ʒe/	در مرخصی بودن
`chercher un emploi`	/ʃɛʁ.ʃe œ̃n ɑ̃p.lwa/	دنبال کار گشتن
`avoir de l'expérience dans`	/a.vwaʁ də lɛks.pe.ʁjɑ̃s dɑ̃/	در … تجربه داشتن

تله‌ها

تله	توضیح
با شغل حرف تعریف نمی‌آید	`Je suis médecin` نه `un médecin`. ولی `C'est un médecin` درست است.
`travail` جمعش `travaux` است	`les travaux` — و بیشتر یعنی «کارهای ساختمانی».
`chez` برای شرکت، `dans` برای حوزه	`Je travaille chez Renault` `Je travaille dans l'informatique`.
`gagner` هم «بردن» است هم «درآمد»	`Je gagne 2000 euros` `J'ai gagné le match`.
`CDI`/`CDD` را باید بشناسی	در هر آگهیِ شغلیِ فرانسوی هست. `CDI` = دائم، `CDD` = موقت.
`stage` یعنی کارآموزی، نه صحنه	دوستِ دروغینِ انگلیسی `stage`.
مؤنثِ شغل‌ها تازه است	`une professeure`, `une ingénieure` در فرانسه‌ی فرانسه تازه رسمی شده‌اند؛ در کانادا زودتر جا افتادند.

مؤنثِ شغل‌ها — یک تغییرِ در جریان

یک بحثِ زبانی که هنوز تمام نشده

تا دهه‌ی ۱۹۹۰، بسیاری از شغل‌ها در فرانسه مؤنث نداشتند. یک زن هم un professeur بود، un ingénieur، un auteur.

کِبِک زودتر تغییر کرد — از دهه‌ی ۱۹۷۰ شکل‌های مؤنث را رسمی کرد: une professeure, une auteure, une ingénieure.

فرانسه‌ی فرانسه مقاومت کرد و آکادمی سال‌ها آن را رد می‌کرد. در ۲۰۱۹ بالاخره پذیرفت.

نتیجه‌ی امروزی: هر دو شکل در متن دیده می‌شوند، و هیچ‌کدام در آزمون غلط نیست.

قدیم	امروز
`Madame le professeur` /ma.dam lə pʁo.fɛ.sœʁ/	`Madame la professeure` /ma.dam la pʁo.fɛ.sœʁ/
`une femme auteur` /yn fam o.tœʁ/	`une auteure` /y.n‿o.tœʁ/

برای زبان‌آموز: شکلِ مؤنث را به کار ببر. طبیعی‌تر است، و در کانادا انتظار می‌رود.

و چند شغل هیچ‌وقت مؤنث نساختند چون از قبل بی‌جنسیت بودند: un/une médecin, un/une architecte, un/une journaliste, un/une comptable. این‌ها فقط حرف تعریفشان عوض می‌شود.

آزمون‌ها

محصولات