در یک خط
êtreرا در زمانِ فعلِ اصلی صرف کن و شکلِ سوم (اسم مفعول) را بعدش بگذار — و شکلِ سوم همیشه با فاعل مطابقت میکند.
فرمهای این صفحه
| فرم | یعنی | تلفظ |
|---|---|---|
être | بودن — اینجا فعلِ اصلی نیست، مجهول را میسازد | /ɛtʁ/ |
جدول
| زمان | معلوم | مجهول |
|---|---|---|
| حال | Marie écrit la lettre. /ma.ʁi e.kʁi la lɛtʁ/ | La lettre est écrite par Marie. /la lɛtʁ ɛ.t‿e.kʁit paʁ ma.ʁi/ |
| گذشتهی نقلی | Marie a écrit la lettre. /ma.ʁi a e.kʁi la lɛtʁ/ | La lettre a été écrite. /la lɛ.tʁ‿a e.te e.kʁit/ |
| ماضی استمراری | Marie écrivait la lettre. /ma.ʁi e.kʁi.vɛ la lɛtʁ/ | La lettre était écrite. /la lɛtʁ e.tɛ.t‿e.kʁit/ — دوپهلو: هم «نوشته میشد» هم «نوشته بود» |
| آینده | Marie écrira la lettre. /ma.ʁi e.kʁi.ʁa la lɛtʁ/ | La lettre sera écrite. /la lɛtʁ sə.ʁa e.kʁit/ |
| شرطی | Marie écrirait la lettre. /ma.ʁi e.kʁi.ʁɛ la lɛtʁ/ | La lettre serait écrite. /la lɛtʁ sə.ʁɛ.t‿e.kʁit/ |
| التزامی | — | … que la lettre soit écrite. /kə la lɛtʁ swa e.kʁit/ |
êtreزمان را حمل میکند، شکلِ سوم ثابت میماند. فقط جنسیت و شمارهاش با فاعل عوض میشود.
مطابقت — همیشه، بدون استثنا
| تلفظ | ||
|---|---|---|
Le livre est écrit. | مذکر مفرد | /lə livʁ ɛ.t‿e.kʁi/ |
La lettre est écrite. | مؤنث مفرد | /la lɛtʁ ɛ.t‿e.kʁit/ |
Les livres sont écrits. | مذکر جمع | /le livʁ sɔ̃.t‿e.kʁi/ |
Les lettres sont écrites. | مؤنث جمع | /le lɛtʁ sɔ̃.t‿e.kʁit/ |
این سادهتر از مجهولِ گذشتهی نقلی با avoir است — آنجا شرط دارد، اینجا همیشه.
عامل — par یا de
| حرف اضافه | کِی | نمونه |
|---|---|---|
par /paʁ/ | عملِ مشخص | écrit par Hugo /e.kʁi paʁ y.ɡo/ |
de /də/ | حالت و احساس | aimé de tous /ɛ.me də tus/ couvert de neige /ku.vɛʁ də nɛʒ/ |
فعلهایی که de میگیرند:
aimer · détester · respecter · connaître · accompagner · suivre · entourer · couvrir · remplir · précéder
در بیشتر موارد عامل اصلاً ذکر نمیشود:
La porte a été fermée.— کی بست؟ مهم نیست.
سه راهِ فرانسوی برای پرهیز از مجهول
فرانسه مجهول را خیلی کمتر از انگلیسی به کار میبرد. سه جایگزین که طبیعیترند:
۱. on — پرکاربردترین
| مجهول | با on |
|---|---|
Le français est parlé ici. /lə fʁɑ̃.sɛ ɛ paʁ.le i.si/ | On parle français ici. /ɔ̃ paʁl fʁɑ̃.sɛ i.si/ |
La porte a été fermée. /la pɔʁt a e.te fɛʁ.me/ | On a fermé la porte. /ɔ̃.n‿a fɛʁ.me la pɔʁt/ |
Il a été décidé que… /il a e.te de.si.de kə/ | On a décidé que… /ɔ̃.n‿a de.si.de kə/ |
این طبیعیترین فرانسه است. اگر عامل نامعلوم است،
onبگذار نه مجهول.
۲. فعلِ ضمیری با معنیِ مجهول
| تلفظ | ||
|---|---|---|
Ça se vend bien. | خوب فروش میرود | /sa sə vɑ̃ bjɛ̃/ |
Ça se dit. | اینطور میگویند | /sa sə di/ |
Ça ne se fait pas. | این کار درست نیست | /sa nə sə fɛ pa/ |
Le vin blanc se boit frais. | شراب سفید خنک نوشیده میشود | /lə vɛ̃ blɑ̃ sə bwa fʁɛ/ |
این ساخت وقتی میآید که موضوع یک قاعدهی کلی باشد، نه یک رویداد.
۳. se faire + مصدر — وقتی اتفاق بدی برای کسی افتاده
| تلفظ | ||
|---|---|---|
Il s'est fait voler son sac. | کیفش را دزدیدند | /il sɛ fɛ vɔ.le sɔ̃ sak/ |
Elle s'est fait renvoyer. | اخراجش کردند | /ɛl sɛ fɛ ʁɑ̃.vwa.je/ |
Je me suis fait avoir. | سرم کلاه رفت | /ʒə mə sɥi fɛ.t‿a.vwaʁ/ |
در این ساخت
faitهیچوقت مطابقت نمیکند:Elle s'est fait renvoyer، نه.faite
چه فعلهایی مجهول نمیشوند
فقط فعلی که مفعولِ مستقیم دارد مجهول میشود.
| ❌ | چرا |
|---|---|
Marie a téléphoné à Paul. → مجهول ندارد | téléphoner à مفعولِ مستقیم ندارد |
Il est allé à Paris. → مجهول ندارد | aller فعلِ لازم است |
Il ressemble à son père. | ressembler à غیرمستقیم است |
در انگلیسی
Paul was telephonedممکن است، در فرانسه نیست. این یکی از تفاوتهای ساختاریِ دو زبان است.
مثالها
| فارسی | فرانسه | تلفظ |
|---|---|---|
| نامه نوشته شد. | La lettre a été écrite. | /la lɛ.tʁ‿a e.te e.kʁit/ |
| این کتاب را ویکتور هوگو نوشت. | Ce livre a été écrit par Victor Hugo. | /sə li.vʁ‿a e.te e.kʁi paʁ vik.tɔʁ y.ɡo/ |
| در بسته است. | La porte est fermée. | /la pɔʁ.t‿ɛ fɛʁ.me/ |
| اینجا فرانسه حرف میزنند. | On parle français ici. | /ɔ̃ paʁl fʁɑ̃.sɛ i.si/ |
| خوب فروش میرود. | Ça se vend bien. | /sa sə vɑ̃ bjɛ̃/ |
| کیفش را دزدیدند. | Il s'est fait voler son sac. | /il sɛ fɛ vɔ.le sɔ̃ sak/ |
| همه دوستش دارند. | Il est aimé de tous. | /i.l‿ɛ.t‿ɛ.me də tus/ |
| خانهها ساخته خواهند شد. | Les maisons seront construites. | /le mɛ.zɔ̃ sə.ʁɔ̃ kɔ̃s.tʁɥit/ |
| این کار درست نیست. | Ça ne se fait pas. | /sa nə sə fɛ pa/ |
| تصمیم گرفته شد که برویم. | On a décidé de partir. | /ɔ̃.n‿a de.si.de də paʁ.tiʁ/ |
غلطهای رایج
| ❌ | ✅ | چرا |
|---|---|---|
La lettre est écrit. | … est écrite. | مطابقت اجباری است |
Paul a été téléphoné. | On a téléphoné à Paul. | مفعولِ غیرمستقیم مجهول نمیشود |
Le livre est écrit de Hugo. | … par Hugo. | عملِ مشخص par میگیرد |
Elle s'est faite renvoyer. | … s'est fait renvoyer. | fait در این ساخت ثابت است |
Il est été écrit. | Il a été écrit. | کمکیِ être در گذشته avoir میگیرد |
| مجهول در همهجا | on بگذار | فرانسه مجهول را کم به کار میبرد |
چرا فرانسه از مجهول فرار میکند
چون `on` را دارد و انگلیسی ندارد
انگلیسی برای «کسی این کار را کرد» ضمیرِ راحتی ندارد. one رسمی و کهنه است، they مبهم، people سنگین. پس به مجهول پناه میبرد: It was decided that…
فرانسه on را دارد — یک ضمیرِ سبک، طبیعی، و در همهی سطحهای گفتار قابل استفاده. On a décidé que…
نتیجه در آمار: در متنِ انگلیسی مجهول چند برابرِ فرانسه است. مترجمی که هر مجهولِ انگلیسی را به مجهولِ فرانسوی برمیگرداند، متنی میسازد که فرانسوی به نظر نمیرسد.
و در آزمون این را میبینند. استفادهی درست از on و فعلِ ضمیری، نشانهی این است که از داخلِ فرانسه فکر میکنی.
نکتهی عملی: هر بار خواستی مجهول بنویسی، از خودت بپرس:
عامل را میگویم یا نه؟
میگویم → مجهول با
parخوب است —écrit par Hugoنمیگویم →onتقریباً همیشه بهتر است