FlexiLingoدر یک خط
دو سؤال تعیین می‌کنند کدام را بگذاری: آدم است یا شیء، و فاعل است یا مفعول.
فرم‌های این صفحه
| فرم | یعنی | تلفظ |
|---|---|---|
qui | کی — همیشه برای آدم | /ki/ |
que | چه — همیشه برای شیء | /kə/ |
lequel | کدام‌یک — وقتی انتخاب از میان چند تاست | /lə.kɛl/ |
جدول
| فاعل | مفعول مستقیم | بعد از حرف اضافه | |
|---|---|---|---|
| آدم | qui /ki/ | qui /ki/ | qui /ki/ |
| شیء | qu'est-ce qui /kɛs ki/ | que /kə/ | quoi /kwa/ |
و شکل‌های بلندِ معادلشان:
| فاعل | مفعول | |
|---|---|---|
| آدم | qui est-ce qui /ki ɛs ki/ | qui est-ce que /ki ɛs kə/ |
| شیء | qu'est-ce qui /kɛs ki/ | qu'est-ce que /kɛs.kə/ |
قاعده‌ی خواندنِ شکل‌های بلند:
تکه‌ی اول —
qui= آدم ·que= شیء تکه‌ی آخر —qui= فاعل ·que= مفعول
qui est-ce qui → آدمِ فاعل · qu'est-ce que → شیءِ مفعول
چهار خانه، چهار مثال
| نقش | کوتاه | بلند | معنی |
|---|---|---|---|
| آدم، فاعل | Qui vient ? /ki vjɛ̃/ | Qui est-ce qui vient ? /ki ɛs ki vjɛ̃/ | کی می‌آید؟ |
| آدم، مفعول | Qui vois-tu ? /ki vwa.ty/ | Qui est-ce que tu vois ? /ki ɛs kə ty vwa/ | کی را می‌بینی؟ |
| شیء، فاعل | — | Qu'est-ce qui se passe ? /kɛs ki sə pas/ | چه اتفاقی می‌افتد؟ |
| شیء، مفعول | Que fais-tu ? /kə fɛ ty/ | Qu'est-ce que tu fais ? /kɛs.kə ty fɛ/ | چه می‌کنی؟ |
خانه‌ی «شیءِ فاعل» شکلِ کوتاه ندارد. ❌
Que se passe ?— این تنها خانه‌ای است که مجبوری شکلِ بلند را به کار ببری.
quoi — بعد از حرف اضافه و در انتها
| موقعیت | نمونه | تلفظ |
|---|---|---|
| بعد از حرف اضافه | À quoi penses-tu ? De quoi parles-tu ? | /a kwa pɑ̃s ty/ · /də kwa paʁl.ty/ |
| آخرِ جمله، گفتاری | Tu fais quoi ? | /ty fɛ kwa/ |
| تنها | Quoi ? | /kwa/ |
| در تعجب | Quoi ! Déjà ? | /kwa/ · /de.ʒa/ |
queهیچ‌وقت بعد از حرف اضافه نمی‌آید و هیچ‌وقت آخرِ جمله. آنجاquoiاست.
lequel — انتخاب از میان چند تا
| مذکر | مؤنث | |
|---|---|---|
| مفرد | lequel /lə.kɛl/ | laquelle /la.kɛl/ |
| جمع | lesquels /le.kɛl/ | lesquelles /le.kɛl/ |
و ادغام با à و de:
+ à | + de | |
|---|---|---|
| مذکر مفرد | auquel /o.kɛl/ | duquel /dy.kɛl/ |
| مؤنث مفرد | à laquelle /a la.kɛl/ | de laquelle /də la.kɛl/ |
| مذکر جمع | auxquels /o.kɛl/ | desquels /de.kɛl/ |
| مؤنث جمع | auxquelles /o.kɛl/ | desquelles /de.kɛl/ |
تفاوتش با quel:
| نقش | تلفظ | |
|---|---|---|
Quel livre veux-tu ? | صفت — با اسم | /kɛl livʁ vø.ty/ |
Lequel veux-tu ? | ضمیر — جای اسم | /lə.kɛl vø ty/ |
qui بعد از حرف اضافه — بدون شکلِ بلند
| تلفظ | ||
|---|---|---|
À qui parles-tu ? | با کی حرف می‌زنی؟ | /a ki paʁl.ty/ |
Avec qui ? | با کی؟ | /a.vɛk ki/ |
Pour qui ? | برای کی؟ | /puʁ ki/ |
De qui parles-tu ? | درباره‌ی کی؟ | /də ki paʁl.ty/ |
و شکلِ بلندش هم ممکن است ولی سنگین است: À qui est-ce que tu parles ?
در سؤالِ غیرمستقیم شکل عوض می‌شود
| مستقیم | غیرمستقیم |
|---|---|
Qui vient ? /ki vjɛ̃/ | Je demande qui vient. /ʒə də.mɑ̃d ki vjɛ̃/ |
Qu'est-ce qui se passe ? /kɛs ki sə pas/ | Je demande ce qui se passe. /ʒə də.mɑ̃d sə ki sə pas/ |
Qu'est-ce que tu fais ? /kɛs.kə ty fɛ/ | Je demande ce que tu fais. /ʒə də.mɑ̃d sə kə ty fɛ/ |
qu'est-ce quiوqu'est-ce queدر جمله‌ی غیرمستقیم می‌شوندce quiوce que. تفصیلش درquestion-indirecte.
مثال‌ها
| فارسی | فرانسه | تلفظ |
|---|---|---|
| کی می‌آید؟ | Qui vient ? | /ki vjɛ̃/ |
| کی را دیدی؟ | Qui as-tu vu ? | /ki a ty vy/ |
| چه اتفاقی افتاد؟ | Qu'est-ce qui s'est passé ? | /kɛs ki sɛ pa.se/ |
| چه می‌کنی؟ | Que fais-tu ? | /kə fɛ ty/ |
| چیکار می‌کنی؟ (خودمانی) | Tu fais quoi ? | /ty fɛ kwa/ |
| به چه فکر می‌کنی؟ | À quoi penses-tu ? | /a kwa pɑ̃s ty/ |
| با کی حرف می‌زنی؟ | Avec qui parles-tu ? | /a.vɛk ki paʁl ty/ |
| کدام‌یک را می‌خواهی؟ | Lequel veux-tu ? | /lə.kɛl vø ty/ |
| به کدام‌یک فکر می‌کنی؟ | Auquel penses-tu ? | /o.kɛl pɑ̃s ty/ |
| از کدام‌ها حرف می‌زنی؟ | Desquels parles-tu ? | /de.kɛl paʁl ty/ |
غلط‌های رایج
| ❌ | ✅ | چرا |
|---|---|---|
Que se passe ? | Qu'est-ce qui se passe ? | شیءِ فاعل شکلِ کوتاه ندارد |
À que penses-tu ? | À quoi penses-tu ? | بعد از حرف اضافه quoi |
Tu fais que ? | Tu fais quoi ? | آخرِ جمله quoi |
Quel veux-tu ? | Lequel veux-tu ? | بدون اسم، ضمیر لازم است |
À lequel ? | Auquel ? | ادغام اجباری |
Je demande qu'est-ce que tu fais. | … ce que tu fais. | غیرمستقیم شکل عوض می‌کند |
چرا شکل‌های بلند ساخته شدند
چون شکل‌های کوتاه مبهم بودند
qui هم فاعل است هم مفعول. در Qui vois-tu ? و Qui te voit ? همان کلمه است و فقط ترتیب تفاوت را می‌سازد.
و در گفتار که وارونه‌سازی نمی‌شود، این ابهام واقعی می‌شود.
پس زبان یک ساختِ شفاف ساخت: هر تکه‌ی سؤال را جدا نشان بده.
| ابهام | |
|---|---|
Qui voit Marie ? /ki vwa ma.ʁi/ | کی ماری را می‌بیند؟ یا ماری کی را می‌بیند؟ |
Qui est-ce qui voit Marie ? /ki ɛs ki vwa ma.ʁi/ | روشن — qui /ki/ دومی فاعل را نشان می‌دهد |
Qui est-ce que Marie voit ? /ki ɛs kə ma.ʁi vwa/ | روشن — que /kə/ مفعول را نشان می‌دهد |
قیمتش طول است — چهار هجا به‌جای یکی. ولی در گفتار قابل قبول است، و در جایی که ابهام هست، طبیعی‌ترین انتخاب.
نکته‌ی عملی برای آزمون:
| بخش | چه بگو | تلفظ |
|---|---|---|
| نوشتاری رسمی | شکلِ کوتاه با وارونه‌سازی — Que fais-tu ? | /kə fɛ ty/ |
| شفاهی | شکلِ بلند — Qu'est-ce que tu fais ? | /kɛs.kə ty fɛ/ |
| همیشه | Qu'est-ce qui برای شیءِ فاعل — چاره‌ای نیست | /kɛs ki/ |