ضمیر مفعول غیرمستقیم — lui و leur

وقتی فعل à می‌گیردA2

این صفحه را دک کن۲۳ کارت آماده — با تلفظ و معنی

در یک خط

هر جا فعل با à به یک آدم وصل می‌شود، آن à + آدم می‌شود lui یا leur — و جنسیت هیچ نقشی ندارد.

فرم‌های این صفحه

فرمیعنیتلفظ
luiبه او — مذکر و مؤنث یکی/lɥi/
leurبه آن‌ها — و هیچ‌وقت s نمی‌گیرد/lœʁ/

جدول

فارسیضمیریادداشتتلفظ
به منme
m'
مثل مستقیم/mə/ · /ɛm/
به توte
t'
مثل مستقیم/tə/ · /te/
به اوluiمذکر و مؤنث یکی/lɥi/
به ماnousمثل مستقیم/nu/
به شماvousمثل مستقیم/vu/
به آن‌هاleurبدون s — این leur صفت ملکی نیست/lœʁ/

فقط دو خانه با مفعول مستقیم فرق دارند: سوم‌شخص مفرد و جمع. بقیه هم‌شکل‌اند — که خبر خوبی است.

مستقیم یا غیرمستقیم؟

Je vois Marie. /ʒə vwa ma.ʁi/مستقیم → Je la vois. /ʒə la vwa/
Je parle à Marie. /ʒə paʁl a ma.ʁi/غیرمستقیم → Je lui parle. /ʒə lɥi paʁl/
J'appelle Marie. /ʒa.pɛl ma.ʁi/مستقیم → Je l'appelle. /ʒə la.pɛl/
Je téléphone à Marie. /ʒə te.le.fɔ.n‿a ma.ʁi/غیرمستقیم → Je lui téléphone. /ʒə lɥi te.le.fɔn/

همان جفتِ معنایی، دو ساختِ متفاوت. پس حرف اضافه را باید با خودِ فعل حفظ کرد، نه از فارسی حدس زد.

فعل‌هایی که à می‌گیرند

بیشترشان فعل‌های «دادن و گفتن»‌اند — چیزی از کسی به کسی می‌رود:

فعلتلفظمعنی
parler à/paʁ.le a/حرف زدن با
dire à/diʁ a/گفتن به
demander à/də.mɑ̃.de a/پرسیدن از
répondre à/ʁe.pɔ̃dʁ a/جواب دادن به
téléphoner à/te.le.fo.ne a/زنگ زدن به
écrire à/e.kʁiʁ a/نوشتن به
donner à/dɔ.ne a/دادن به
offrir à/ɔ.fʁiʁ a/هدیه دادن به
envoyer à/ɑ̃.vwa.je a/فرستادن به
montrer à/mɔ̃.tʁe a/نشان دادن به
expliquer à/ɛks.pli.ke a/توضیح دادن به
ressembler à/ʁə.sɑ̃.ble a/شبیه بودن به
plaire à/plɛʁ a/خوشایندِ کسی بودن
obéir à/o.be.iʁ a/اطاعت کردن از
sourire à/su.ʁiʁ a/لبخند زدن به

استثنای مهم — فعل‌هایی که lui نمی‌پذیرند

چند فعل با à می‌آیند ولی ضمیرشان lui نیست، بلکه à + ضمیر تأکیدی است:

فعل❌✅
penser àJe lui pense.Je pense à lui.
s'intéresser à—Je m'intéresse à elle.
faire attention à—Je fais attention à lui.
tenir à—Je tiens à elle.

و اگر آنچه بعد از à می‌آید آدم نباشد، ضمیرش y است، نه lui:

Je pense à mon travail. → J'y pense.

مثال‌ها

فارسیفرانسهتلفظ
بهش زنگ می‌زنم.Je lui téléphone./ʒə lɥi te.le.fɔn/
بهشان گفتم.Je leur ai dit./ʒə lœ.ʁ‿e di/
بهم جواب نداد.Il ne m'a pas répondu./il nə ma pa ʁe.pɔ̃.dy/
می‌خواهم برایش بنویسم.Je veux lui écrire./ʒə vø lɥi e.kʁiʁ/
جواب بده بهش!Réponds-lui !/ʁe.pɔ̃ lɥi/
ازش می‌پرسم.Je lui demande./ʒə lɥi də.mɑ̃d/
به او فکر می‌کنم.Je pense à lui./ʒə pɑ̃s a lɥi/
خوشش می‌آید.Ça lui plaît./sa lɥi plɛ/

غلط‌های رایج

❌✅چرا
Je leurs parle.Je leur parle.ضمیرِ leur هیچ‌وقت s نمی‌گیرد
Je lui vois.Je le vois.voir مستقیم است
Je le téléphone.Je lui téléphone.téléphoner با à می‌آید
Je lui pense.Je pense à lui.penser à استثناست
Je lui ai parlée.Je lui ai parlé.با مفعولِ غیرمستقیم مطابقت نیست

آن آخری تفاوتِ کلیدی است: شکلِ سوم (اسم مفعول) فقط با مفعولِ مستقیمِ مقدم مطابقت می‌کند. lui و leur هیچ‌وقت مطابقت نمی‌آورند.

leur کدام است؟

دو `leur` که به هم ربط دارند و یکی نیستند
نقشs می‌گیرد؟نمونهتلفظ
ضمیر«به آن‌ها»هرگزJe leur parle./ʒə lœʁ paʁl/
صفت ملکی«ـشان»بله، با اسم جمعleurs livres/lœʁ livʁ/

تشخیصش ساده است: بعدش اسم آمده یا فعل؟

leur + فعل = ضمیر، بی‌s — Je leur donne leur + اسم = ملکی، با اسم جمع s می‌گیرد — leurs enfants

مرتبط