حرف اضافه‌ی زمان

à en dans depuis — و هر کدام کجاA2

این صفحه را دک کن۱۷ کارت آماده — با تلفظ و معنی

در یک خط

à برای ساعت، en برای ماه و سال و فصل، dans برای «… دیگر»، و le بدون هیچ حرف اضافه‌ای برای روزهای هفته.

جدول

با چهحرف اضافهنمونه
ساعتà /a/à trois heures /a tʁwa.z‿œʁ/
ماهen /ɑ̃/
au mois de /o mwa də/
en mars /ɑ̃ maʁs/
سالen /ɑ̃/en 2026 /ɑ̃ dø mil vɛ̃t.sis/
فصلen /ɑ̃/ — جز بهارen été /ɑ̃.n‿e.te/ · au printemps /o pʁɛ̃.tɑ̃/
قرنau /o/au XXIe siècle /o iksɡ.zi sjɛkl/
روزِ هفتههیچlundi /lœ̃.di/
le lundi /lə lœ̃.di/
تاریخle /lə/le 15 mars /lə kɛ̃z maʁs/
بخشِ روزle /lə/le matin /lə ma.tɛ̃/
le soir /lə swaʁ/
مدتِ آیندهdans /dɑ̃/dans deux jours /dɑ̃ dø ʒuʁ/
از … تا حالاdepuis /də.pɥi/depuis deux ans /də.pɥi dø.z‿ɑ̃/
طولِ کارpendant /pɑ̃.dɑ̃/pendant deux heures /pɑ̃.dɑ̃ dø.z‿œʁ/
مدتِ اتمامen /ɑ̃/en deux heures /ɑ̃ dø.z‿œʁ/
قبل ازavant /a.vɑ̃/avant midi /a.vɑ̃ mi.di/
بعد ازaprès /a.pʁɛ/après le déjeuner /a.pʁɛ lə de.ʒø.ne/
تاjusqu'à /ʒys.ka/jusqu'à demain /ʒys.ka də.mɛ̃/
از … تاde … à /də a/de 9h à 17h /də nœ.v‿œʁ a di.sɛ.t‿œʁ/
حدودِvers /vɛʁ/vers trois heures /vɛʁ tʁwa.z‿œʁ/

چرا بعضی زمان‌ها حرف اضافه می‌خواهند و بعضی نه

در فارسی هیچ‌کدام نمی‌خواهند — «ساعت هشت می‌روم» و «فردا برمی‌گردم» هر دو لخت‌اند. برای همین یک جمله‌ی کاملاً عادی مثل این گیج‌کننده می‌شود:

Je pars à huit heures et je reviens demain. ساعت هشت می‌روم و فردا برمی‌گردم. /ʒə paʁ a ɥi.t‿œʁ e ʒə ʁə.vjɛ̃ də.mɛ̃/

در یک جمله، یکی à گرفته و دیگری نگرفته. تفاوت در نوعِ آن کلمه است، نه در معنی:

نوعِ عبارتِ زمانحرف اضافهچرا
عددی روی ساعت یا تقویم — huit heures
midi
mars
2026
می‌خواهدخودش فقط یک عدد است؛ باید بگویی نسبتِ کار با آن عدد چیست
قیدی که خودش «آن وقت» معنی می‌دهد — demain
hier
aujourd'hui
ce soir
lundi
نمی‌خواهدمعنیِ «در آن زمان» از قبل داخلش هست؛ حرف اضافه تکراری می‌شود

آزمونش ساده است: آن کلمه به‌تنهایی جوابِ «کِی؟» را می‌دهد یا نه. demain به‌تنهایی جواب است → لخت می‌آید. huit heures به‌تنهایی فقط یک عدد است → à می‌خواهد.

و آن à همان àی همیشگی است، نه یک قاعده‌ی تازه: à Paris یک نقطه در مکان، à huit heures یک نقطه در زمان. یک حرف اضافه، یک معنی — تفصیلش در a-quatre-kar.

تله: à demain غلط نیست، ولی معنیِ دیگری دارد

تلفظ
Je reviens demain.فردا برمی‌گردم — جمله/ʒə ʁə.vjɛ̃ də.mɛ̃/
À demain !تا فردا! — خداحافظی، جمله نیست/a də.mɛ̃/

❌ Je reviens à demain. — این دو تا را قاطی می‌کند و غلط است.

چهار جای پرتکرارِ اشتباه

۱. روزهای هفته حرف اضافه نمی‌گیرند

❌✅
le lundi je viens برای یک بارLundi, je viens.
à lundi برای «دوشنبه می‌آیم»Lundi — ولی À lundi ! یعنی «تا دوشنبه»
en lundilundi

و le معنی را از «یک بار» به «عادت» می‌برد:

Lundi, je travaille. — دوشنبه‌ی این هفته Le lundi, je travaille. — دوشنبه‌ها

۲. en در برابر dans

معنیتلفظ
Je le fais en une heure.یک ساعت طول می‌کشد تا تمامش کنم/ʒə lə fɛ.z‿ɑ̃.n‿y.n‿œʁ/
Je le fais dans une heure.یک ساعت دیگر انجامش می‌دهم/ʒə lə fɛ dɑ̃.z‿y.n‿œʁ/

en مدتِ لازم، dans فاصله تا شروع. این دو را قاطی کردن یکی از رایج‌ترین خطاهاست.

۳. avant و après — با اسم و با فعل

با اسمبا فعل
قبل ازavant le repas /a.vɑ̃ lə ʁə.pa/avant de manger /a.vɑ̃ də mɑ̃.ʒe/
بعد ازaprès le repas /a.pʁɛ lə ʁə.pa/après avoir mangé /a.pʁɛ.z‿a.vwaʁ mɑ̃.ʒe/

avant de + مصدر، ولی après + مصدرِ گذشته:

Avant de partir, j'ai mangé. — قبل از رفتن Après être parti, il a téléphoné. — بعد از رفتن

تفصیلش در infinitif-passe.

۴. pour — فقط برای برنامه‌ی آینده

تلفظ
Je pars pour trois jours.برای سه روز می‌روم — قصد/ʒə paʁ puʁ tʁwa ʒuʁ/
Je suis parti pendant trois jours.سه روز رفته بودم — واقعیت/ʒə sɥi paʁ.ti pɑ̃.dɑ̃ tʁwa ʒuʁ/

pour وقتی می‌آید که مدت هنوز طی نشده. برای گذشته pendant است.

عبارت‌های زمانیِ بدون حرف اضافه

این‌ها هیچ حرف اضافه‌ای نمی‌گیرند و مستقیم می‌آیند:

فرانسهتلفظمعنی
aujourd'hui/o.ʒuʁ.dɥi/امروز
hier
demain
/jɛʁ/ · /də.mɛ̃/دیروز · فردا
ce matin/sə ma.tɛ̃/امروز صبح
cette semaine/sɛt sə.mɛn/این هفته
l'année dernière/a.ne dɛʁ.njɛʁ/سال گذشته
tous les jours/tu le ʒuʁ/هر روز
la semaine prochaine/sə.mɛn pʁo.ʃɛn/هفته‌ی آینده

❌ dans cette semaine ✅ cette semaine

jusqu'à — و ادغامش

jusqu'à demain /ʒys.ka də.mɛ̃/تا فردا
jusqu'au mois de mai /ʒys.ko mwa də mɛ/تا ماه مه — à + le
jusqu'aux vacances /ʒys.ko va.kɑ̃s/تا تعطیلات — à + les
jusqu'à ce que /ʒys.ka sə kə/ + التزامیتا وقتی که — در subjonctif-declencheurs /syb.ʒɔ̃k.tif.də.klɑ̃.ʃœʁ/

مثال‌ها

فارسیفرانسهتلفظ
ساعت سه می‌آیم.Je viens à trois heures./ʒə vjɛ̃.z‿a tʁwa.z‿œʁ/
در ماه مارس.En mars./ɑ̃ maʁs/
در بهار.Au printemps./o pʁɛ̃.tɑ̃/
دو روز دیگر.Dans deux jours./dɑ̃ dø ʒuʁ/
در دو ساعت تمامش کردم.Je l'ai fini en deux heures./ʒə le fi.ni ɑ̃ dø.z‿œʁ/
قبل از رفتن.Avant de partir./a.vɑ̃ də paʁ.tiʁ/
بعد از غذا.Après le repas./a.pʁɛ lə ʁə.pa/
تا فردا.Jusqu'à demain./ʒys.ka də.mɛ̃/
حدود ساعت هشت.Vers huit heures./vɛʁ ɥi.t‿œʁ/
این هفته.Cette semaine./sɛt sə.mɛn/

غلط‌های رایج

❌✅چرا
en lundilundiروزِ هفته حرف اضافه نمی‌گیرد
dans marsen marsماه en می‌گیرد
en printempsau printempsتنها فصلِ استثنا
dans deux heures برای مدتِ کارen deux heuresen مدتِ لازم است
avant mangeravant de mangerبا فعل de لازم است
dans cette semainecette semaineعبارتِ زمانی حرف اضافه ندارد
Je reviens à demain.Je reviens demain.demain خودش «آن وقت» است؛ À demain ! فقط خداحافظی است

چرا en هم برای ماه است هم برای مدت

یک حرف اضافه با دو ریشه‌ی درهم‌رفته

en از لاتین in می‌آید — یعنی «در، درون».

en mars یعنی «درونِ ماه مارس» — یک ظرفِ زمانی که کار در آن می‌افتد. همان‌طور که en France یعنی درونِ فرانسه.

en deux heures هم دقیقاً همین است: «درونِ دو ساعت» — کارِ کامل درونِ آن بازه جا می‌شود.

و همین توضیح می‌دهد چرا dans فرق دارد. dans از لاتین de intus می‌آید یعنی «از درون بیرون» — یعنی حرکت به سمتِ بیرونِ یک بازه.

dans deux heures — دو ساعت بگذرد و بعد از آن، کار شروع می‌شود en deux heures — کار داخلِ آن دو ساعت تمام می‌شود

نکته‌ی عملی که همیشه جواب می‌دهد: از خودت بپرس کار داخلِ آن مدت اتفاق می‌افتد یا بعد از آن.

داخل → en · بعد → dans

مرتبط