در یک خط
تا شصت ساده است؛ از شصت تا صد فرانسه شمارش بیستی میکند و همانجاست که همه گیر میکنند.
جدول
۰ zéro /ze.ʁo/ | ۱ un /œ̃/ | ۲ deux /dø/ | ۳ trois /tʁwa/ |
۴ quatre /katʁ/ | ۵ cinq /sɛ̃k/ | ۶ six /sis/ | ۷ sept /sɛt/ |
۸ huit /ɥit/ | ۹ neuf /nœf/ | ۱۰ dix /dis/ | ۱۱ onze /ɔ̃z/ |
۱۲ douze /duz/ | ۱۳ treize /tʁɛz/ | ۱۴ quatorze /ka.tɔʁz/ | ۱۵ quinze /kɛ̃z/ |
۱۶ seize /sɛz/ | ۱۷ dix-sept /di.sɛt/ | ۱۸ dix-huit /di.zɥit/ | ۱۹ dix-neuf /diz.nœf/ |
۲۰ vingt /vɛ̃/ | ۳۰ trente /tʁɑ̃t/ | ۴۰ quarante /ka.ʁɑ̃t/ | ۵۰ cinquante /sɛ̃.kɑ̃t/ |
۶۰ soixante /swa.sɑ̃t/ | ۷۰ soixante-dix /swa.sɑ̃t.dis/ | ۸۰ quatre-vingts /katʁ.vɛ̃/ | ۹۰ quatre-vingt-dix /katʁ.vɛ̃.dis/ |
۱۰۰ cent /sɑ̃/ | ۱۰۰۰ mille /mil/ | ۱۰۰۰۰۰۰ un million /œ̃ mi.ljɔ̃/ | un milliard /œ̃ mi.ljaʁ/ |
seizeآخرین عددِ تککلمهای است. از ۱۷ به بعد ترکیب میشود:dix-sept= ده-هفت.
چهار جای دشوار
۱. هفتاد = شصت و ده
فرانسه برای ۷۰ کلمه ندارد و میگوید «شصتودَه»:
| عدد | فرانسه | تحلیل | تلفظ |
|---|---|---|---|
| ۷۰ | soixante-dix | ۶۰ + ۱۰ | /swa.sɑ̃t.dis/ |
| ۷۱ | soixante et onze | ۶۰ و ۱۱ | /swa.sɑ̃.t‿e ɔ̃z/ |
| ۷۲ | soixante-douze | ۶۰ + ۱۲ | /swa.sɑ̃t.duz/ |
| ۷۹ | soixante-dix-neuf | ۶۰ + ۱۹ | /swa.sɑ̃t.diz.nœf/ |
۲. هشتاد = چهار تا بیست
| عدد | فرانسه | تحلیل | تلفظ |
|---|---|---|---|
| ۸۰ | quatre-vingts | ۴ × ۲۰ | /katʁ.vɛ̃/ |
| ۸۱ | quatre-vingt-un | ۸۰ + ۱ | /katʁ.vɛ̃.œ̃/ |
| ۹۰ | quatre-vingt-dix | ۸۰ + ۱۰ | /katʁ.vɛ̃.dis/ |
| ۹۱ | quatre-vingt-onze | ۸۰ + ۱۱ | /katʁ.vɛ̃.tɔ̃z/ |
| ۹۹ | quatre-vingt-dix-neuf | ۸۰ + ۱۹ | /katʁ.vɛ̃.diz.nœf/ |
آن
sدرquatre-vingtsفقط وقتی میآید که عدد همانجا تمام شود.quatre-vingtsولیquatre-vingt-unبدونs.
۳. et فقط در یک جا
با et | بدون et |
|---|---|
vingt et un /vɛ̃.t‿e œ̃/ | vingt-deux /vɛ̃t.dø/ |
trente et un /tʁɑ̃.t‿e œ̃/ | trente-deux /tʁɑ̃t.dø/ |
soixante et onze /swa.sɑ̃.t‿e ɔ̃z/ | soixante-douze /swa.sɑ̃t.duz/ |
| — | quatre-vingt-un /katʁ.vɛ̃.œ̃/ — بدون et /e/ |
| — | quatre-vingt-onze /katʁ.vɛ̃.tɔ̃z/ — بدون et /e/ |
قاعده: فقط با un و با onze در ۷۱. و هشتادیها هیچوقت et نمیگیرند.
۴. cent و mille — کدام s میگیرد
s میگیرد؟ | نمونه | |
|---|---|---|
cent /sɑ̃/ تنها | نه | cent euros /sɑ̃.t‿ø.ʁo/ |
cent /sɑ̃/ ضربشده و در پایان | بله | deux cents euros /dø sɑ̃.z‿ø.ʁo/ |
cent /sɑ̃/ ضربشده ولی چیزی دنبالش | نه | deux cent trois /dø sɑ̃ tʁwa/ |
mille /mil/ | هرگز | deux mille /dø mil/ trois mille /tʁwa mil/ |
million /mi.ljɔ̃/ milliard /mi.ljaʁ/ | بله | deux millions /dø mi.ljɔ̃/ |
milleهیچوقتsنمیگیرد — نه درdeux mille، نه درdix mille. این استثنای مطلق است.
تلفظ — عددهایی که شکل عوض میکنند
چند عدد، بسته به کلمهی بعدی، سه تلفظِ متفاوت دارند:
| عدد | تنها | + صامت | + مصوت |
|---|---|---|---|
six | /sis/ | /si/ — six francs | /siz/ — six ans |
dix | /dis/ | /di/ — dix francs | /diz/ — dix ans |
huit | /ɥit/ | /ɥi/ — huit francs | /ɥit/ — huit ans |
neuf | /nœf/ | /nœf/ | /nœv/ — neuf ans |
cinq | /sɛ̃k/ | /sɛ̃/ یا /sɛ̃k/ | /sɛ̃k/ |
vingt | /vɛ̃/ | /vɛ̃/ | /vɛ̃t/ — vingt ans |
neuf ans/nœ.v‿ɑ̃/ وneuf heures/nœ.v‿œʁ/ تنها دو جاییاند کهneufصدای /v/ میدهد. جای دیگر /f/ میماند.
un تنها عددی است که جنسیت دارد
| تلفظ | ||
|---|---|---|
un livre | یک کتاب | /œ̃ livʁ/ |
une table | یک میز | /yn tabl/ |
vingt et une minutes | بیستویک دقیقه | /vɛ̃.t‿e yn mi.nyt/ |
بقیهی عددها ثابتاند.
نوشتنِ عددِ اعشاری و بزرگ
| فرانسه | فارسی/انگلیسی | |
|---|---|---|
| جداکنندهی اعشار | 3,5 — ویرگول | 3.5 — نقطه |
| جداکنندهی هزار | 1 000 — فاصله | 1,000 |
| خواندنِ اعشار | trois virgule cinq | سه ممیز پنج |
این در آزمون واقعاً مهم است:
1,5در فرانسه یعنی یکونیم، نه هزار و پانصد.
مثالها
| فارسی | فرانسه | تلفظ |
|---|---|---|
| بیستویک. | Vingt et un. | /vɛ̃.t‿e œ̃/ |
| هفتاد و پنج. | Soixante-quinze. | /swa.sɑ̃t kɛ̃z/ |
| هشتاد. | Quatre-vingts. | /ka.tʁə vɛ̃/ |
| نود و نه. | Quatre-vingt-dix-neuf. | /ka.tʁə vɛ̃ diz nœf/ |
| دویست یورو. | Deux cents euros. | /dø sɑ̃.z‿ø.ʁo/ |
| دو هزار و بیستوپنج. | Deux mille vingt-cinq. | /dø mil vɛ̃t sɛ̃k/ |
| نه سالم است. | J'ai neuf ans. | /ʒe nœ.v‿ɑ̃/ |
| سه ممیز پنج. | Trois virgule cinq. | /tʁwa viʁ.ɡyl sɛ̃k/ |
| شش تا کتاب دارم. | J'ai six livres. | /ʒe si livʁ/ |
| بیست سالم است. | J'ai vingt ans. | /ʒe vɛ̃.t‿ɑ̃/ |
غلطهای رایج
| ❌ | ✅ | چرا |
|---|---|---|
septante | soixante-dix | در فرانسهی فرانسه رایج نیست |
quatre-vingt-et-un | quatre-vingt-un | هشتادیها et نمیگیرند |
deux milles | deux mille | mille هرگز s نمیگیرد |
deux cents trois | deux cent trois | چیزی دنبالش آمده، s میافتد |
six livres را /sis livʁ/ خواندن | /si livʁ/ | جلوی صامت x نمیخوانَد |
1.5 برای یکونیم | 1,5 | فرانسه ویرگول میگذارد |
چرا هفتاد و هشتاد اینطورند
یک نظامِ بیستی که از سلتها مانده
در فرانسهی قرون وسطی شمارشِ بیستی رایج بود — یعنی بهجای دستههای دهتایی، دستههای بیستتایی. six-vingts (۱۲۰) و حتی quinze-vingts (۳۰۰) استفاده میشد.
احتمالاً از زبانِ سلتیِ گُلها مانده — همان مردمی که پیش از رومیها در فرانسه بودند. زبانهای سلتیِ امروزی هنوز بیستی میشمارند.
بعد نظامِ دهی غالب شد و بیستیها یکییکی افتادند — ولی ۸۰ و ۹۰ جا ماندند، چون آنقدر پرکاربرد بودند که فرصت نکردند عوض شوند.
و در بلژیک و سوئیس عوض شدند:
| عدد | فرانسهی فرانسه | بلژیک و سوئیس |
|---|---|---|
| ۷۰ | soixante-dix /swa.sɑ̃t.dis/ | septante /sɛp.tɑ̃t/ |
| ۸۰ | quatre-vingts /katʁ.vɛ̃/ | huitante /ɥi.tɑ̃t/ (سوئیس) |
| ۹۰ | quatre-vingt-dix /katʁ.vɛ̃.dis/ | nonante /no.nɑ̃t/ |
ولی در آزمونهای بینالمللی نظامِ فرانسهی فرانسه معیار است، پس soixante-dix را باید بلد بود. septante را اگر شنیدی بفهم، ولی خودت به کار نبر.
یک بازماندهی جالب: بیمارستانی در پاریس هنوز Quinze-Vingts نام دارد — یعنی ۳۰۰، تعدادِ تختهایش در قرن سیزدهم.