چیت‌شیت فرانسه

منفیِ پیشرفته — jamais rien personne plus

فراتر از ne … pasA2

این صفحه را دک کن۱۴ کارت آماده — با تلفظ و معنی

در یک خط

pas را بردار و کلمه‌ی منفیِ دیگری جایش بگذار — ne سرِ جایش می‌ماند و همیشه قبل از فعل است.

فرم‌های این صفحه

فرمیعنیتلفظ
jamaisهیچ‌وقت/ʒa.mɛ/
rienهیچ چیز — یک هجاست، نه دو تا/ʁjɛ̃/
personneهیچ‌کس — و همین کلمه به‌تنهایی یعنی «شخص»/pɛʁ.sɔn/
plusدیگر نه — اینجا s خوانده نمی‌شود، برخلافِ plus به معنیِ davantage («بیشتر»)/ply/

جدول

ساختمعنینمونه
ne … pas /nə pa/نهJe ne mange pas. /ʒə nə mɑ̃ʒ pa/
ne … jamais /nə ʒa.mɛ/هرگزJe ne mange jamais. /ʒə nə mɑ̃ʒ ʒa.mɛ/
ne … plus /nə ply/دیگر نهJe ne mange plus. /ʒə nə mɑ̃ʒ ply/
ne … rien /nə ʁjɛ̃/هیچ‌چیزJe ne mange rien. /ʒə nə mɑ̃ʒ ʁjɛ̃/
ne … personne /nə pɛʁ.sɔn/هیچ‌کسJe ne vois personne. /ʒə nə vwa pɛʁ.sɔn/
ne … aucun(e) /nə o.kœ̃/هیچ …Je n'ai aucune idée. /ʒə ne o.ky.n‿i.de/
ne … nulle part /nə nyl paʁ/هیچ‌جاJe ne vais nulle part. /ʒə nə vɛ nyl paʁ/
ne … ni … ni /nə ni ni/نه … نهJe ne bois ni thé ni café. /ʒə nə bwa ni te ni ka.fe/
ne … guère /nə ɡɛʁ/به‌ندرت (رسمی)Je ne sors guère. /ʒə nə sɔʁ ɡɛʁ/
ne … que /nə kə/فقطJe n'ai que dix euros. /ʒə ne kə di.z‿ø.ʁo/

ne … que منفی نیست — یعنی «فقط». Je n'ai que 10 euros یعنی ده یورو دارم، نه اینکه ندارم.

ne … que — «فقط»، از نزدیک

que درست قبل از همان چیزی می‌نشیند که «فقط» مالِ اوست — و همین جایش را تعیین می‌کند:

فرانسهفارسیتلفظ
Je ne mange que des légumes.فقط سبزی می‌خورم/ʒə nə mɑ̃ʒ kə de le.ɡym/
Je ne mange des légumes que le soir.سبزی را فقط شب می‌خورم/ʒə nə mɑ̃ʒ de le.ɡym kə lə swaʁ/
Il ne travaille que le matin.فقط صبح‌ها کار می‌کند/il nə tʁa.vaj kə lə ma.tɛ̃/
Je n'ai vu que Marie.فقط ماری را دیدم/ʒə ne vy kə ma.ʁi/

در زمانِ مرکب que بعد از شکلِ سوم می‌آید — چون قبل از چیزی می‌نشیند که محدودش می‌کند.

منفی نیست، پس حرفِ تعریف de نمی‌شود:

❌✅چرا
Je n'ai que d'amis français.Je n'ai que des amis français. /ʒə ne kə de.z‿a.mi fʁɑ̃.sɛ/دوست دارم، فقط فرانسوی — جمله مثبت است، پس des می‌ماند
Je n'ai pas des amis.Je n'ai pas d'amis. /ʒə ne pa da.mi/اینجا واقعاً منفی است («هیچ دوستی ندارم») و بعد از pas، des می‌شود de

جای کلمه در زمانِ مرکب

اینجا دو گروه از هم جدا می‌شوند:

قبل از شکلِ سوم (اسم مفعول)بعد از شکلِ سوم
Je n'ai pas mangé. /ʒə ne pa mɑ̃.ʒe/Je n'ai vu personne. /ʒə ne vy pɛʁ.sɔn/
Je n'ai jamais mangé. /ʒə ne ʒa.mɛ mɑ̃.ʒe/Je ne suis allé nulle part. /ʒə nə sɥi a.le nyl paʁ/
Je n'ai plus mangé. /ʒə ne ply mɑ̃.ʒe/Je n'ai vu aucun film. /ʒə ne vy o.kœ̃ film/
Je n'ai rien mangé. /ʒə ne ʁjɛ̃ mɑ̃.ʒe/Je n'ai bu ni thé ni café. /ʒə ne by ni te ni ka.fe/

قاعده‌ی به‌خاطرسپاری: کلمه‌های کوتاه (pas jamais plus rien) وسط می‌روند؛ کلمه‌های بلند یا آن‌هایی که به اسم اشاره دارند (personne aucun nulle part ni) بعد از شکلِ سوم.

وقتی فاعل باشند

rien و personne می‌توانند فاعل هم باشند — و آن‌وقت اول می‌آیند:

تلفظ
Personne ne vient.هیچ‌کس نمی‌آید/pɛʁ.sɔn nə vjɛ̃/
Rien ne marche.هیچ‌چیز کار نمی‌کند/ʁjɛ̃ nə maʁʃ/
Aucun étudiant n'est venu.هیچ دانشجویی نیامد/o.kœ̃.n‿e.ty.djɑ̃ nɛ və.ny/

ne باز هم قبل از فعل می‌ماند. فقط pas جایش را به آن کلمه داده.

ترکیبِ چند منفی

فرانسه می‌تواند دو کلمه‌ی منفی را با هم بیاورد، ولی pas با هیچ‌کدام جمع نمی‌شود:

✅❌
Je ne vois jamais personne.Je ne vois pas personne.
Je ne dis plus rien.Je ne dis pas rien.
Personne ne dit jamais rien.

ترتیبِ ترکیب: plus → jamais → rien / personne

Je ne dirai plus jamais rien. — دیگر هیچ‌وقت هیچی نمی‌گویم

aucun — صفت و ضمیر

نقشنمونهتلفظ
صفتAucun livre ne m'intéresse./o.kœ̃ livʁ nə mɛ̃.te.ʁɛs/
ضمیر— Combien ? — Aucun./kɔ̃.bjɛ̃/ · /o.kœ̃/

و همیشه مفرد است:

❌ aucuns livres ✅ aucun livre

مؤنثش aucune: Je n'ai aucune idée.

ni … ni — و آن حرف تعریفی که می‌افتد

تلفظ
Je ne bois ni thé ni café.حرف تعریف نمی‌آید/ʒə nə bwa ni te ni ka.fe/
Je n'aime ni le thé ni le café.با فعلِ سلیقه، حرف تعریفِ معین می‌ماند/ʒə nɛm ni lə te ni lə ka.fe/
Ni Marie ni Paul ne sont venus.فاعل — فعل جمع/ni ma.ʁi ni pɔl nə sɔ̃ və.ny/

در محاوره — ne می‌افتد

نوشتاریگفتاری
Je ne sais pas. /ʒə nə sɛ pa/Je sais pas. /ʒə sɛ pa/
Je n'ai rien. /ʒə ne ʁjɛ̃/J'ai rien. /ʒe ʁjɛ̃/
Il n'y a personne. /il ni a pɛʁ.sɔn/Y a personne. /i a pɛʁ.sɔn/

در آزمونِ نوشتاری ne اجباری است. در شنیداری باید عادت کنی که نمی‌آید.

non plus — «من هم نه»

مثبتمنفی
— J'aime ça. — Moi aussi.— Je n'aime pas. — Moi non plus.

❌ Moi aussi در جواب به جمله‌ی منفی. ✅ Moi non plus.

مثال‌ها

فارسیفرانسهتلفظ
هیچ‌وقت نمی‌آید.Il ne vient jamais./il nə vjɛ̃ ʒa.mɛ/
دیگر اینجا کار نمی‌کنم.Je ne travaille plus ici./ʒə nə tʁa.vaj ply.z‿i.si/
هیچی نخوردم.Je n'ai rien mangé./ʒə ne ʁjɛ̃ mɑ̃.ʒe/
هیچ‌کس را ندیدم.Je n'ai vu personne./ʒə ne vy pɛʁ.sɔn/
هیچ‌کس نیامد.Personne n'est venu./pɛʁ.sɔn nɛ və.ny/
هیچ ایده‌ای ندارم.Je n'ai aucune idée./ʒə ne o.ky.n‿i.de/
نه چای نه قهوه.Ni thé ni café./ni te ni ka.fe/
فقط ده یورو دارم.Je n'ai que dix euros./ʒə ne kə di.z‿ø.ʁo/
هیچ‌جا نمی‌روم.Je ne vais nulle part./ʒə nə vɛ nyl paʁ/
من هم نه.Moi non plus./mwa nɔ̃ ply/

غلط‌های رایج

❌✅چرا
Je ne vois pas personne.Je ne vois personne.pas با personne جمع نمی‌شود
Je n'ai personne vu.Je n'ai vu personne.personne بعد از شکلِ سوم
Je n'ai rien mangé pas.Je n'ai rien mangé.یک منفی کافی است
aucuns problèmesaucun problèmeaucun همیشه مفرد
Personne vient.Personne ne vient.ne لازم است
— Moi aussi. در جواب منفیMoi non plus.جوابِ منفی شکلِ خودش را دارد

چرا ne تنها کافی نیست

یک تقویت‌کننده که خودش منفی‌ساز شد

در لاتین non به‌تنهایی منفی می‌ساخت، و در فرانسه‌ی قدیم هم ne تنها کافی بود: je ne vais یعنی «نمی‌روم».

بعد برای تأکید، اسم‌های کوچک اضافه شدند — چیزهایی که «کمترین مقدار» را نشان می‌دادند:

کلمهمعنیِ اصلیتلفظ
pasیک قدم/pa/
pointیک نقطه/pwɛ̃/
mieیک خرده‌نان/mi/
goutteیک قطره/ɡut/
personneیک شخص/pɛʁ.sɔn/
rienیک چیز (از لاتین rem)/ʁjɛ̃/

je ne marche pas در اصل یعنی «یک قدم هم راه نمی‌روم».

بعد pas چنان رایج شد که خودش نشانه‌ی منفی شمرده شد و بقیه افتادند — جز آن‌هایی که معنیِ خاصِ خودشان را داشتند: personne rien jamais.

و امروز چرخه دارد کامل می‌شود: در گفتار ne دارد می‌افتد و pas تنها منفی‌ساز می‌شود. هزار سال بعد شاید je sais pas تنها شکلِ درست باشد.

یک ردِ جالب: rien هنوز در بعضی جاها معنیِ مثبتِ اصلی‌اش را دارد — Y a-t-il rien de plus beau ? یعنی «آیا چیزی زیباتر هست؟»، نه «هیچ». این ساخت کهنه است ولی در ادبیات دیده می‌شود.

مرتبط